Quyền được làm việc một cách an toàn của người lao động

Người lao động có quyền được làm việc trong môi trường an toàn. Tại Hàn Quốc, vấn đề này đang được đặc biệt quan tâm sau một loạt vụ tai nạn lao động thương tâm xảy ra gần đây.

Vào ngày 1 tháng 5 năm nay, đánh dấu kỷ niệm 135 năm Ngày Quốc tế Lao động. Đồng thời ngày 28 tháng 4 vừa qua cũng là lần đầu tiên Hàn Quốc kỷ niệm “Ngày người lao động bị tai nạn lao động”, một ngày lễ được quy định và công nhận vào năm 2024.

Thuật ngữ “lao động” có thể còn xa lạ với nhiều người. Tuy nhiên, mọi người làm việc để xã hội chạy trơn tru đều là người lao động. Điều đó có nghĩa trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta, lao động luôn hiện diện dù ta không nhận ra.

Nếu thiếu đi một khâu lao động nào đó, xã hội sẽ không thể vận hành trơn tru. Chẳng hạn nếu đột nhiên không còn công nhân vệ sinh môi trường, liệu xã hội có thể duy trì môi trường sạch sẽ? Mỗi khâu lao động dù nhỏ thực chất đều đóng vai trò quan trọng. Vì lẽ đó, sự hỗ trợ và bảo vệ của xã hội dành cho người lao động là điều cấp thiết.

Tuy nhiên, người lao động tại Jeollabuk-do vẫn đang thiếu sự bảo vệ đúng mức. Gần đây, một nhà máy giấy tại Jeonju đã chứng kiến thêm một vụ tai nạn lao động nghiêm trọng khiến một người trẻ tuổi thiệt mạng, sau một vụ việc tương tự xảy ra vào năm ngoái. Ngoài ra, các vụ tai nạn lao động như ngã từ trên cao gây thương tích và tử vong vẫn liên tục xảy ra.

Đáng chú ý, bộ phim “Next Sohee” dựa trên một sự việc có thật về cái chết của một sinh viên thực tập tại một trung tâm gọi điện (call center) cũng được quay tại Jeonju.

Bên cạnh những lĩnh vực lao động thông thường, ngày càng có thêm nhiều hình thức lao động mới khó lí giải bằng mô hình quan hệ lao động truyền thống. Ví dụ như việc thuê lao động gián tiếp qua các nền tảng trực tuyến hay các hình thức lao động mới khác đang nổi lên, đòi hỏi phải có khung pháp lý bảo vệ quyền lợi của người lao động.

Đặc biệt, có một nhóm lao động phi chính thức được gọi là “lao động hình thức đặc biệt” mà dù được xếp vào loại doanh nghiệp cá nhân nhưng thực chất rất khác. Những người lao động giao hàng đồ ăn mà chúng ta thường nhìn thấy hàng ngày chính là một ví dụ điển hình. Ngoài ra còn có cáddi sân gôn, nhân viên bảo trì máy lọc nước, đều là những “lao động hình thức đặc biệt”. Nếu tìm hiểu kỹ, còn có hàng trăm nghìn người lao động khác nằm trong mối quan hệ lao động phức tạp như vậy. Đặc biệt, nhóm “lao động hình thức đặc biệt” này chưa có hệ thống pháp lý rõ ràng bảo vệ quyền lợi nên đang gặp nhiều khó khăn.

Những người lao động này không đòi hỏi quá đáng về sự bảo vệ pháp lý. Họ chỉ muốn kiếm tiền để sống, dành thời gian ấm áp với người thân yêu và theo đuổi ước mơ. Người ta băn khuăn không hiểu tại sao công việc lương thiện, là phương tiện mưu sinh lại trở nên nguy hiểm như vậy. Ai cũng có quyền làm việc trong môi trường an toàn. Vì lý do đó, đạo luật “phong bì vàng” đã trở lại vào tâm điểm bàn luận xã hội.

Dù vẫn còn nhiều bất đồng giữa các bên liên quan, nhưng dù phải thỏa hiệp, việc đảm bảo quyền lợi cho những người lao động không được bảo vệ bởi luật pháp là điều cần phải được thực hiện.

Chúng ta đang sống trong một phần tư thế kỷ 21. Tuy nhiên, bất chấp sự ra đời của nhiều hình thức lao động mới, khung pháp lý bảo vệ người lao động vẫn đang thiếu vắng. Tất cả chúng ta đều là công dân bình thường và ai cũng có thể gặp rủi ro khi làm việc. Vì vậy, chúng ta cần có tấm lòng rộng mở hơn, không nên nghĩ “đó không phải việc của tôi”. Bởi vì đó có thể là việc của bạn hoặc người thân.

Trích dẫn: Lee Ye-ryeong, Biên tập viên tờ báo Sinh viên Đại học Jeonbuk ([email protected])